Kiedy importer musi zniszczyć towar? Procedura zniszczenia w prawie celnym

Import towarów nie zawsze kończy się dopuszczeniem ich do obrotu lub objęciem inną przewidzianą przepisami prawa celnego procedurą. W niektórych sytuacjach przedsiębiorca może zostać zobowiązany do zniszczenia importowanego towaru albo sam podjąć taką decyzję – jednak zawsze w ramach ściśle określonej procedury celnej.

Kiedy faktycznie dochodzi do zniszczenia towaru i jak wygląda taka procedura w świetle przepisów celnych?

Czym jest zniszczenie towaru w rozumieniu przepisów celnych?

Zniszczenie towaru to jedno z dopuszczalnych przeznaczeń celnych. Jest to czynność formalna, która polega na pozbawieniu go wartości użytkowej w taki sposób, aby nie mógł zostać wykorzystany ani wprowadzony do obrotu.

Nie jest to działanie dowolne – wymaga zgody organu celnego i odbywa się na warunkach przez ten organ określonych.

Towar, dla którego organ celny wydał pozwolenie na zniszczenie, pozostaje pod dozorem celnym, aż do momentu zakończenia czynności i ich udokumentowania.

Kiedy może pojawić się konieczność zniszczenia towaru?

Zniszczenie towaru może mieć miejsce w sytuacji, gdy:

• towar nie może zostać dopuszczony do obrotu np. z uwagi na niespełnianie wymagań jakościowych, brak wymaganych oznaczeń, błędne etykiety, naruszenie praw własności intelektualnej,
• jego dalsze przechowywanie nie ma racjonalnego uzasadnienia,
• importer nie ma możliwości objęcia go właściwą procedurą celną lub nadania mu innego przeznaczenia celnego.

Jak wskazują przepisy wykonawcze do prawa celnego, zniszczenie towaru następuje wyłącznie po uzyskaniu pozwolenia Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego i na warunkach przez niego określonych.

Kto może złożyć wniosek o zniszczenie towaru?

Z wnioskiem o zniszczenie może wystąpić osoba uprawniona do dysponowania towarem, czyli najczęściej importer.

We wniosku należy wskazać m.in.:

• dane identyfikujące towar,
• miejsce, sposób i termin planowanego zniszczenia,
• podmiot, który dokona fizycznego zniszczenia,
• powody uzasadniające zniszczenie towaru,
• przeznaczenie celne jakie zostanie nadane ewentualnym odpadom lub pozostałościom po zniszczeniu.

Organ celny może:

• wyrazić zgodę na zniszczenie,
• określić szczegółowe warunki jego wykonania,
• objąć czynność nadzorem celnym.

Organ celny może odmówić zgody na zniszczenie towaru, jeśli wniosek nie spełnia wymogów formalnych lub gdy zniszczenie koliduje z prowadzonym postępowaniem (np. sprawa karno-skarbowa, naruszenie praw własności intelektualnej).

Jak wygląda procedura zniszczenia towaru?

Zgodnie z przepisami:

1. Złożenie wniosku do właściwego organu celnego.
2. Uzyskanie pozwolenia – bez decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego zniszczenie jest niedopuszczalne.
3. Zniszczenie towaru w sposób zgodny z decyzją, w ścisłym uzgodnieniu z organem celnym nadzorującym proces zniszczenia i pod dozorem celnym.
4. Sporządzenie protokołu zniszczenia, który potwierdza wykonanie czynności.
5. Nadanie przeznaczenia celnego ewentualnym pozostałościom po procesie zniszczenia np. dopuszczenie do obrotu popiołu powstałego na skutek spalenia towaru.
6. Przekazanie dokumentacji, potwierdzającej przeprowadzenie procesu zniszczenia, do urzędu celnego w celu “rozliczenia” pozwolenia.

Kto ponosi koszty zniszczenia?

Zarówno koszty:

• transportu,
• składowania,
• fizycznego zniszczenia,
• jak i ewentualnego dozoru celnego

ponosi osoba, która wystąpiła z wnioskiem o zniszczenie lub wobec której organ wydał decyzję. W praktyce osobą taką jest zazwyczaj importer towaru.

Zniszczenie towaru a zrzeczenie się towaru

Przepisy dopuszczają również zrzeczenie się towaru na rzecz Skarbu Państwa jako alternatywę dla zniszczenia.

W takim przypadku decyzję co do dalszego losu towaru podejmuje organ celny, jednak również ta czynność wymaga formalnej procedury i zgody urzędu.

Podsumowanie

Zniszczenie importowanego towaru:

• nie jest decyzją dowolną,
• zawsze wymaga zgody organu celnego,
• odbywa się zgodnie z określoną procedurą i pod dozorem celnym,
• odbywa się na koszty wnioskodawcy.

Dlatego w przypadku problemów z odprawą celną kluczowe jest szybkie skonsultowanie się z doradcą celnym i wybór właściwego rozwiązania w ramach obowiązujących przepisów.

Każdy przypadek importowy wymaga indywidualnej analizy – także ten zakończony zniszczeniem towaru.

Masz wątpliwości? Skontaktuj się z nami – wyjaśnimy możliwe rozwiązania.